Καπιταλισμός και δημοκρατία

28 Φεβρουαρίου, 2010 § 2 comments

Τελευταία με όλα αυτά τα γεγονότα που συμβαίνουν στον ελλαδικό, ευρωπαϊκό αλλά και παγκόσμιο χώρο, αναρωτιέμαι το προφανές, αν δηλαδή μπορεί τελικά να υπάρξει η δημοκρατία που τόσο ευαγγελιζόμαστε ταυτόχρονα με ένα τόσο σκληρό οικονομικό σύστημα όπως ο καπιταλισμός, με την μορφή που υπάρχει. Δημοκρατία, όπως την αντιλαμβάνομαι εγώ δηλαδή, πρέπει να λέγεται ένα σύστημα στο οποίο ο λαός κυβερνά, και έχει την δυνατότητα να λαμβάνει αποφάσεις για τον εαυτό του και τη χώρα του, όσο αφορά νευραλγικά σημεία, όπως η οικονομία, η εθνική άμυνα, η παιδεία κτλ. Άρα για αρχή, για να μπορεί να υπάρξει κάτι τέτοιο, θα πρέπει η χώρα στην οποία ζει αυτός ο λαός να έχει εθνική κυριαρχία. Είναι προφανές ότι, π.χ. κατά τη διάρκεια της γερμανική κατοχής τη δεκαετία του 40, δημοκρατία δεν μπορούσε να υπάρξει, μιας και τις αποφάσεις τις έπαιρναν de facto οι κατακτητές για λογαριασμό της χώρας. Η χώρα δεν είχε πάψει να υπάρχει, ούτε οι κάτοικοί της έπαψαν να είναι Έλληνες προφανώς, αλλά ελλείψι εθνικής κυριαρχίας ήταν αστείο να μπορούμε να μιλάμε για ένα λαό που μπορεί να αποφασίζει για την τύχη του μέσω δημοκρατικών διαδικασιών, αντιπροσώπευσης κτλ.

Έλλειψη εθνικής κυριαρχίας λοιπόν σημαίνει αυτόματα απώλεια της δυνατότητας κυβέρνησης του τόπου και του πληθυσμού του. Εδώ να πω ότι δεν μιλάω για την Ελλάδα καθαρά, τα ίδια ισχύουν παντού, απλά θα βάλω την Ελλάδα ως παράδειγμα γιατί είναι πιο κοντινό σε εμάς και μπορώ να χρησιμοποιήσω πιο χειροπιαστά παραδείγματα στην συνέχεια. Στην θεωρία του καπιταλισμού, τα κράτη – κυβερνήσεις πρέπει εξ ορισμού να είναι συρρικνωμένα σας εξουσίες, αφήνοντας την “ελεύθερη αγορά” και τον “ανταγωνισμό” να φτιάχνει τους κανόνες, για το “καλό” των πληθυσμών. Τους απομένει ένα “ρυθμιστικός” ρόλος υποτίθεται για θέματα αθέμιτου ανταγωνισμού και άλλα τέτοια ωραία. Υπάρχει όμως κάποιος που ελέγχει την κυρίαρχη ελεύθερη αγορά; Η ίδια η αγορά θέτει τους κανόνες για το όφελος των καταναλωτών; Τα τελευταία γεγονότα μας δείχνουν ότι κουμάντο κάνουν τελικά άλλοι από πίσω. Κουμάντο κάνουν εκείνοι που δημιουργούν τα κεφάλαια, περισσότερο και από αυτούς που τα διαχειρίζονται. Τράπεζες, νομισματικά ταμεία και χρηματιστηριακά μεγαθήρια κάνουν κουμάντο και βάζουν τους κανόνες, και ποτέ με γνώμονα το καλό των πληθυσμών, αλλά φυσικά για τα δικά τους συμφέροντα. Είμαστε λοιπόν σε ένα σημείο όπου ένας τραπεζικός όμιλος μπορεί να υπαγορεύει εξωτερική και οικονομική πολιτική σε μία ολόκληρη χώρα, ενώ αν οι χειρισμοί του τον κάνουν να αρχίσει να αιμορραγεί οικονομικά, μπορεί να εκβιάσει την ίδια χώρα να τον “σώσει” από την καταστροφή. Και το μαχαίρι και το καρπούζι δικά του δηλαδή.

Σε περίπτωση που δεν το έχετε καταλάβει, όλες οι χώρες χρωστάνε. Άλλες περισσότερο και άλλες λιγότερο φυσικά, αλλά όλες έχουν χρέος. Σε αυτές φυσικά, και για αυτό λέω όλες, συμπεριλαμβάνω και τις ΗΠΑ και την Γερμανία που θεωρούνται ισχυρές οικονομικά χώρες (τα τελευταία νούμερα δείχνουν ότι οι ΗΠΑ το 2009 είχαν δημοσιονομικό έλλειμμα 83.4% του ακαθάριστου εθνικού προϊόντος ενώ η Γερμανία 77.2% – η Ελλάδα έχει 108.1%). Η ερώτηση που μπαίνει εδώ αυτόματα είναι : αφού όλοι χρωστάνε, σε ποιον χρωστάνε; Την απάντηση την έχω ήδη δώσει παραπάνω, χρωστάνε στους οργανισμούς που δημιουργούν το χρήμα για λογαριασμό των κρατών, με λίγα λόγια κανένα κράτος δεν έχει χρήματα, τα πάντα είναι δανεικά (που λέει και το τραγούδι). Μα, αν τα χρήματα έχουν δοθεί δανεικά, και μάλιστα με τόκο, από έναν τέτοιο οργανισμό, ποιος τα έδωσε στον οργανισμό; Κανείς! Για παράδειγμα η ομοσπονδιακή τράπεζα (Federal Bank) της Αμερικής, ένας ιδιωτικός οργανισμός παρά το όνομά της, δημιουργεί από το τίποτα δολάρια (κοινώς τυπώνει χαρτιά με μοναδικούς σειριακούς αριθμούς) και τα δανείζει με τόκο στην κυβέρνηση. Και πώς ξεπληρώνεται ένα χρέος και ο τόκος του αν η μόνο αυτός ο οργανισμός μπορεί να δημιουργεί χρήματα; Μα φυσικά με νέο δανεισμό από τον ίδιο οργανισμό. Όπως καταλαβαίνεται αυτή η κατάσταση το μόνο αποτέλεσμα που μπορεί να έχει είναι ένας φαύλος κύκλος με αποτέλεσμα κάποια στιγμή όλη αυτή η κακοχτισμένη παράγκα να σκάει στα μούτρα μας. Και πώς σκάει ακριβώς; Οικονομικές κρίσεις και πόλεμοι. Η ιστορία έχει διδάξει ότι αυτά τα δύο είναι άρρηκτα συνδεδεμένα και φυσικά κανένα από τα δύο δεν είναι στο συμφέρον κανενός πληθυσμού.

Ας πάμε λίγο πίσω στο θέμα της δημοκρατίας λοιπόν και πως αυτή μπορεί να κολλήσει στο παραπάνω εφιαλτικό σενάριο, το οποίο τυχαίνει να είναι και η πραγματικότητα. Εμ, εδώ σας θέλω. Δεν κολλάει! Όταν κάποιος χρωστάει, είτε αυτός είναι ιδιώτης είτε χώρα, και ειδικά αν δεν είναι σε θέση να αποπληρώσει για τους παραπάνω λόγους, είναι υποχρεωμένος να αποδέχεται τους όρους και τις επιταγές εκείνου που του δάνεισε χωρίς δεύτερη κουβέντα. Αν λοιπόν μία χώρα χρωστάει πάνω από το 100% του ακαθάριστου εθνικού προϊόντος (λέγε με Ελλάδα) δεν είναι ούτε κατά διάνοια σε θέση να πει ότι έχει κυβέρνηση που την κυβερνάει. Γιατί αν η εν λόγω κυβέρνηση, ή οποιαδήποτε άλλη, αποφασίσει κάτι που πάει ενάντια στα συμφέροντα του δανειστή και υπέρ των συμφερόντων του λαού της, θα λάβει άμεσα οδηγία να κάνει πίσω. Πρακτικά λοιπόν, η κυβέρνηση της Ελλάδας, οποιοδήποτε χρώμα και να έχει και όσο η Ελλάδα επιμένει σε αυτό το οικονομικό σύστημα για τα σημαντικά θέματα (παιδεία, οικονομία, εξωτερική πολιτική) θα λαμβάνει μονίμως διαταγές και θα τις εκτελεί. Και ο λαός που κολλάει σε αυτή την εικόνα; Η δημοκρατία που εμπλέκεται; Πουθενά, ο λαός ζει με την ψευδαίσθηση ότι επιλέγει κάτι, ότι έχει ελευθερία να βρίζει αυτό που επέλεξε και ότι είναι ελεύθερος και ωραίος. Η εκάστοτε κυβέρνηση παίζει το ρόλο ενός διαχειριστή τοπικής αυτοδιοίκησης με πολύ περιορισμένα καθήκοντα, όπως που θα χτιστεί το γήπεδο του Παναθηναϊκού, αν θα επιτρέπονται τα torrents στο internet και άλλα τέτοια φαιδρά. Ως εκεί της επιτρέπεται να κινείται.

Ας πάμε λίγο και στο σήμερα, καθώς και σε προτάσεις. Από τότε που θυμάμαι τον εαυτό μου σαν παιδί, θυμάμαι την έννοια της λιτότητας. Λιτότητα με λίγα λόγια ονομάζαμε κάθε φορά που η κυβέρνηση ζητούσε από τον ελληνικό λαό να σφίξει το ζωνάρι για κάποια χρόνια, γιατί η χώρα είχε ανάγκη για να ανακάμψει. Το ζωνάρι σφίχτηκε πολλές φορές, κάποιοι θησαύρισαν και η χώρα, και με χώρα εννοώ πάντα το μεγάλο ποσοστό του λαού της, πήγε από το κακό στο χειρότερο, η φτώχεια ανέβηκε, οι άνεργοι επίσης, η παιδεία χειροτέρεψε, η υγεία το ίδιο. Σήμερα λοιπόν, έρχεται ξανά μανά ένας πρωθυπουργός να ζητήσει μία από τα ίδια, με πολύ μεγαλύτερο όμως αντίκτυπο αυτή τη φορά. Θα κοπούν τα κεκτημένα, είπε, κοινώς μπορούμε να περιμένουμε ότι και αυτά που είχαμε, όσο τα είχαμε, δηλαδή 8ωρο, συντάξεις, δώρο Χριστουγέννων κτλ μπορούμε να αρχίσουμε να τα ξεχνάμε. Η ερώτηση που έρχεται αμέσως στο μυαλό μου είναι η εξής: ποιος είναι ο τελικός στόχος και αυτής της νέας λιτότητας; Υπάρχει κάποιο πλάνο που λέει ότι αν αποδεχτούμε και αυτό σε λίγα χρόνια η χώρα θα βρίσκεται σε καλύτερη μοίρα; Σε 10 χρόνια θα έχουμε καλύτερα νοσοκομεία και σχολεία; Θα έχουμε πάλι οκτάωρο και δώρο Χριστουγέννων; Και αν η απάντηση στα παραπάνω είναι “όχι”, γιατί να το κάνουμε; Γιατί να μην αποφασίσουμε μία λιτότητα που θα φέρει καλό στη χώρα σε λίγα χρόνια; Γιατί να μην αποφασίσουμε ως Ελλάδα, χωρίς διαταγές άλλων, να έχουμε λιτότητα για τα επόμενα 10 χρόνια με σκοπό η Ελλάδα να γίνει ένας ισχυρός οικονομικός παίχτης με δικές του δυνάμεις έτσι ώστε να τότε να έχουμε όλα αυτά που προανέφερα;

Και πώς θα γίνει αυτό; Αφού η Ε.Ε. απαιτεί οι διαταγές της να εκτελούνται αλλιώς θα μας πετάξουν έξω. Και; Αν μας πετάξουν έξω πόσο χειρότερα μπορεί να είναι από όσο είναι τώρα, αν εμείς ως Ελλάδα αποφασίσουμε να εφαρμόσουμε ένα σχέδιο που σε λίγα χρόνια θα μας φέρει πίσω ως μία ισχυρή χώρα; Αν υπακούσουμε τις διαταγές και μείνουμε με τους άλλους ως υπηρέτες θα είμαστε μία ισχυρή χώρα σε λίγα χρόνια; Πολύ αμφιβάλλω, το μόνο που βλέπω εγώ για το μέλλον αν συνεχίσουμε με σκυμμένο το κεφάλι να υπακούμε είναι να είμαστε για πάντα ένας υπηρέτης που ακολουθεί διαταγές. Διαταγές που μόνο για το καλό των Ελλήνων δεν βγαίνουν. Γιατί ποτέ δεν βγήκαν. Όποτε στηριχθήκαμε σε ξένους για να μας σώσουν, πάντα το κεφάλι μας φάγαμε. Γιατί να μην κάνουμε επιτέλους την στροφή, να σταματήσουμε να υπακούμε και να προσπαθήσουμε για πρώτη φορά από την ίδρυση του κράτους μας να σταθούμε στα πόδια μας με τις δικές μας δυνάμεις; Θα είναι δύσκολο, θα απαιτήσει θυσίες. Αλλά ως Έλληνας, προτιμώ να κάνω θυσίες για την Ελλάδα, μιας και θυσίες μας ζητάνε να κάνουμε και τώρα, και μάλιστα πολύ μεγάλες, αλλά όχι θυσίες για την Ελλάδα, αλλά για άλλους.

Δημοκρατία λοιπόν, δεν μπορεί να υπάρξει όταν η χώρα σου ακολουθεί διαταγές. Κάθε φορά που θα ψηφίζουμε, θα ψηφίζουμε ποιος θα ακολουθεί τις διαταγές των έξω. Για μένα λοιπόν, η μόνη λύση για να έχουμε δημοκρατία στην Ελλάδα είναι να υπάρχει εθνική κυριαρχία και ανυπακοή στις επιταγές που δεν ακολουθούν το εθνικό συμφέρον της χώρας μας. Έτσι ώστε μετά ο λαός να μπορεί να αποφασίζει για τη χώρα του, με μία διαφορετική οικονομία που δεν θα βασίζεται σε διεθνής τραπεζίτες και οικονομικά πολυεθνικά συμφέροντα. Γιατί το χρήμα δεν έχει πατρίδα.

§ 2 Responses to Καπιταλισμός και δημοκρατία"

  • Ο/Η Nikos λέει:

    Να φανταστείς ότι ο κόσμος νομίζει ότι τα ΚΠΣ είναι λεφτά που χαρίζουν από τις Βρυξέλλες, ναι, έχουν ένα μεγάλο πηγάδι εκεί που γεννά λεφτά!!!
    Μα τα λεφτά τα έχει στείλει η κάθε χώρα στην ΕΕ και μετά τα στέλνουν πίσω για να καθορίσουν και που θα πάνε και με τι όρους….

  • Ο/Η karios λέει:

    Δεν μπορώ να καταλάβω με ποιο μαγικό τρόπο διαχωρίζεις την προσωπική οικονομική διαχείριση από την κοινωνική οικονομία. Πώς δηλαδή με 21% ΦΠΑ από τον άλλο μήνα, με κόψιμο δύο μισθών το χρόνο και αύξηση όλων των έμμεσων φόρων, από τα καύσιμα για το αυτοκίνητό σου μέχρι οποιουδήποτε καταναλωτικού αγαθού μπορείς εσύ να έχεις ελευθερία στην διαχείριση των οικονομικών σου.
    Τα διαγράμματα μου φάνηκαν λίγο ως αρτσιμπούρτσικαιλουλάς μιας και δεν κατάλαβα που βασίζονται για να βγάλουν τα συμπεράσματά τους. Αναφέρει π.χ. ότι η αναρχία μπορεί να πάει στον ολοκληρωτισμό γιατί ισχύει στην αναρχία ότι ο ισχυρός φτιάχνει τους κανόνες, και ότι αυτό είναι το βασικό νόημα του ολοκληρωτισμού. Για μένα αυτό είναι το βασικό νόημα όλων των μη ελεγχόμενων καταστάσεων, όπως του άκρατου καπιταλισμού, όπου οι οικονομικά ισχυροί οργανισμοί που αναφέρω στο άρθρο, ως δανειστές, φτιάχνουν τους κανόνες στους δανειζομένους. Άρα τα διαγράμματα είναι λίγο αβάσιμα.
    Παρεμπιπτόντως, η ατομική ελευθερία της ιδιοκτησίας σου θα θιγεί λίαν συντόμως από το παρόν σύστημα, χωρίς να έρθει κανένας ολοκληρωτισμός να στο θίξει. Βασικά θίγεται ήδη απλά θα χειροτερέψει αρκετά η κατάσταση τα επόμενα χρόνια, στην Ελλάδα αλλά και διεθνώς.

What's this?

You are currently reading Καπιταλισμός και δημοκρατία at Καθημερινή Τρέλα.

meta